Ngành tôm Ấn Độ phục hồi mạnh, kim ngạch xuất khẩu có thể vượt 500 tỷ Rupee

Ngành tôm của Ấn Độ được dự báo sẽ bước vào chu kỳ tăng trưởng mới trong năm 2026 khi kim ngạch xuất khẩu có khả năng vượt 500 tỷ Rupee, tăng khoảng 13–15% so với năm 2025. Đây được xem là tín hiệu tích cực sau giai đoạn ba năm tăng trưởng chững lại, trong bối cảnh ngành thủy sản nước này đang từng bước điều chỉnh chiến lược thị trường để thích ứng với các rào cản thương mại.

Theo đánh giá từ các tổ chức phân tích thị trường, động lực chính của sự phục hồi đến từ việc các doanh nghiệp xuất khẩu tôm của Ấn Độ chủ động mở rộng sang nhiều thị trường mới nhằm giảm phụ thuộc vào Mỹ – thị trường truyền thống nhưng đang chịu tác động từ mức thuế quan cao hơn.

Doanh thu xuất khẩu tôm trong năm tới dự kiến tăng nhờ giá bán cải thiện. Nguyên nhân chủ yếu là sự mất giá của đồng Rupee so với các đồng tiền mạnh như USD và euro, giúp nâng cao khả năng cạnh tranh của sản phẩm thủy sản Ấn Độ trên thị trường quốc tế. Trong khi đó, tổng khối lượng xuất khẩu được dự báo tăng khoảng 6–7%, dù thị phần tại Mỹ có thể sụt giảm do ảnh hưởng từ chính sách thuế.

Ảnh minh họa. Nguồn: ST

Trong giai đoạn tiếp theo, khối lượng xuất khẩu dự kiến tiếp tục tăng thêm 3–5% khi nguồn cung được cải thiện nhờ sản lượng nuôi trồng thủy sản gia tăng. Các doanh nghiệp đang đẩy mạnh sản xuất để đáp ứng nhu cầu từ nhiều thị trường, đặc biệt là Mỹ – nơi triển vọng tiêu thụ có thể cải thiện nếu mức thuế nhập khẩu giảm xuống khoảng 15%, tương đương với các quốc gia cạnh tranh khác.

Ngoài yếu tố thị trường, các chỉ số tài chính của ngành tôm Ấn Độ cũng được dự báo duy trì ổn định. Lợi nhuận của các doanh nghiệp chế biến tôm nhiều khả năng giữ ở mức 7–7,5% trong hai năm 2026–2027. Tuy nhiên, một phần lợi ích từ việc giảm thuế quan dự kiến sẽ được chuyển sang khách hàng nhằm duy trì sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường quốc tế.

Các dự báo này được đưa ra dựa trên phân tích hoạt động của 63 nhà xuất khẩu tôm hàng đầu tại Ấn Độ – nhóm doanh nghiệp chiếm khoảng 55% tổng doanh thu của toàn ngành.

Thực tế trong ba quý đầu của năm tài chính hiện tại cho thấy, xu hướng dịch chuyển thị trường đang diễn ra rõ rệt. Tổng kim ngạch xuất khẩu tôm của Ấn Độ tăng khoảng 9,5%, mặc dù xuất khẩu sang Mỹ – thị trường lớn nhất giảm khoảng 15% do thuế nhập khẩu tăng cao.

Sự sụt giảm này khiến tỷ trọng xuất khẩu sang Mỹ trong tổng kim ngạch của ngành tôm Ấn Độ có thể giảm xuống còn khoảng 32–33% trong năm tài chính này, thấp hơn đáng kể so với mức 40% của năm trước đó. Trước khi thuế quan được điều chỉnh, các doanh nghiệp đã tăng tốc xuất khẩu đến tháng 8/2025 nhằm tận dụng thời gian trước khi mức thuế mới có hiệu lực.

Dù vậy, nhiều dự báo cho rằng doanh số xuất khẩu sang Mỹ có thể dần quay lại mức trước đây trong năm tài chính tới nếu các điều chỉnh về thuế được thực hiện như kế hoạch.

Song song với đó, chiến lược đa dạng hóa thị trường đang mang lại hiệu quả rõ rệt. Các hiệp định thương mại tự do, cùng quy trình phê duyệt thuận lợi hơn và khả năng tiếp cận thị trường tốt hơn tại Nga và Liên minh châu Âu, đang tạo thêm dư địa tăng trưởng cho ngành tôm Ấn Độ.

Theo ông Rahul Guha, Giám đốc cấp cao của Crisil Ratings, xuất khẩu tôm của Ấn Độ sang các thị trường ngoài Mỹ đã ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số trong 9 tháng đầu năm 2025. Đáng chú ý, khối lượng xuất khẩu sang Việt Nam tăng 62%, sang EU tăng 43%, trong khi xuất khẩu sang Trung Quốc cũng ghi nhận mức tăng trưởng hai chữ số.

Về giá trị, mức tăng trưởng tại các thị trường này còn cao hơn nhờ giá bán cải thiện. Thuế quan cao hơn tại một số khu vực cùng với việc đồng Rupee suy yếu đã góp phần nâng giá trị xuất khẩu.

Trong năm 2026, doanh thu xuất khẩu tôm của Ấn Độ được dự báo tăng thêm 8–10% khi các lợi ích từ những thỏa thuận thương mại với Mỹ và EU bắt đầu phát huy hiệu quả. Việc mở rộng khách hàng và tìm kiếm thị trường mới cũng sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì nhu cầu tiêu thụ.

Về mặt tài chính, ngành tôm Ấn Độ được đánh giá có nền tảng tương đối vững chắc. Do kế hoạch mở rộng công suất chế biến còn hạn chế, các doanh nghiệp ít có nhu cầu vay thêm nợ dài hạn. Chu kỳ vốn lưu động của các nhà xuất khẩu được dự báo tiếp tục duy trì ổn định, dù việc mở rộng tín dụng cho khách hàng và thị trường mới vẫn cần được theo dõi chặt chẽ.

Ông Himank Sharma, Giám đốc Crisil Ratings cho biết, hồ sơ tín dụng của các doanh nghiệp chế biến tôm được kỳ vọng tiếp tục ổn định khi nhu cầu từ Mỹ có thể tăng trở lại từ tháng 4/2026, thời điểm mức thuế dự kiến được điều chỉnh giảm.

Theo ông Sharma, tỷ lệ khả năng trả lãi của các doanh nghiệp được xếp hạng dự kiến đạt khoảng 5–5,5 lần trong năm tài chính này và năm tiếp theo, cao hơn so với mức 4,8 lần của năm trước khi lợi nhuận được cải thiện nhẹ. Đòn bẩy tài chính cũng được dự báo duy trì ở mức lành mạnh khoảng 0,7 lần.

Dù triển vọng tăng trưởng tích cực, các chuyên gia cho rằng, ngành tôm Ấn Độ vẫn cần theo dõi chặt chẽ những biến động của kinh tế toàn cầu, môi trường thuế quan cũng như biến động tỷ giá – những yếu tố có thể ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động xuất khẩu trong thời gian tới.

Minh Khuê