Việt Nam – Mỹ đối thoại, gỡ vướng cho xuất khẩu thủy sản

Nội dung trao đổi tập trung vào các quy định của Mỹ đối với thủy sản nhập khẩu, đặc biệt là việc thực thi Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển (MMPA). Cuộc làm việc diễn ra trong bối cảnh hội chợ thủy sản lớn nhất khu vực Bắc Mỹ thu hút sự tham gia đông đảo của các nhà nhập khẩu, phân phối và doanh nghiệp từ nhiều quốc gia. Đây được xem là dịp quan trọng để doanh nghiệp Việt Nam không chỉ quảng bá sản phẩm mà còn trực tiếp trao đổi với các đối tác Mỹ về những yêu cầu kỹ thuật, chính sách đang tác động đến hoạt động xuất khẩu.

Tại buổi làm việc, đại diện phía Việt Nam đã cập nhật với NFI về tiến trình triển khai các yêu cầu theo MMPA, trong đó trọng tâm là quá trình rà soát kết quả so sánh tương đương (comparability finding) đối với một số nghề khai thác thủy sản. Theo đó, hiện vẫn còn một số nghề khai thác của Việt Nam đang trong quá trình đánh giá, cần tiếp tục hoàn thiện hồ sơ và dữ liệu nhằm đáp ứng các tiêu chí kỹ thuật từ phía Mỹ.

Cơ quan đại diện và Thương vụ Việt Nam tại Mỹ phối hợp VASEP làm việc với National Fisheries Institute (NFI). Ảnh: VASEP

Các chuyên gia của NFI đánh giá cao việc Việt Nam chủ động duy trì đối thoại trực tiếp với Cơ quan Khí quyển và Đại dương Mỹ, đặc biệt thông qua các cuộc họp kỹ thuật để làm rõ các nội dung liên quan đến hệ thống quản lý nghề cá, cơ chế giám sát hoạt động khai thác cũng như các biện pháp giảm thiểu tác động đối với động vật có vú biển.

Tuy nhiên, phía NFI cũng chỉ ra một trong những thách thức lớn hiện nay là việc thiếu dữ liệu dài hạn về tương tác giữa hoạt động khai thác thủy sản và các loài động vật có vú biển. Do nhiều chương trình quản lý và giám sát mới được triển khai trong thời gian gần đây, hệ thống dữ liệu vẫn chưa đủ độ dài và độ tin cậy để phục vụ đánh giá đầy đủ từ phía NOAA.

Trên cơ sở đó, các chuyên gia khuyến nghị Việt Nam tiếp tục làm rõ và tăng cường các biện pháp thu thập dữ liệu, bao gồm hoàn thiện hệ thống nhật ký khai thác của ngư dân, triển khai hiệu quả chương trình quan sát viên và đẩy mạnh các giải pháp giảm thiểu sản lượng đánh bắt không chủ đích (bycatch). Đồng thời, cần xây dựng lộ trình cam kết cụ thể với NOAA, trong đó xác định rõ các mốc báo cáo định kỳ về tiến độ thực hiện các chương trình giám sát và thu thập dữ liệu.

Đại diện NFI khẳng định, cộng đồng doanh nghiệp và các nhà nhập khẩu thủy sản Mỹ đánh giá cao vai trò của Việt Nam trong chuỗi cung ứng thủy sản toàn cầu. Đối với một số sản phẩm chủ lực, Việt Nam hiện là nguồn cung quan trọng, đồng thời đóng vai trò bổ trợ cho nhu cầu tiêu dùng và chế biến tại thị trường Mỹ.

Hai bên thống nhất sẽ tiếp tục tăng cường phối hợp trong thời gian tới nhằm chuẩn bị tốt cho các cuộc làm việc với NOAA và các cơ quan liên quan của Mỹ. Thương vụ Việt Nam tại Mỹ cùng VASEP cũng sẽ duy trì trao đổi với các hiệp hội và doanh nghiệp Mỹ nhằm thúc đẩy hợp tác, qua đó góp phần tháo gỡ các vướng mắc kỹ thuật, tạo thuận lợi cho xuất khẩu thủy sản của Việt Nam.

Ngoài ra, Thương vụ Việt Nam tại Mỹ cũng khuyến khích NFI phối hợp với các doanh nghiệp thành viên tham gia đóng góp ý kiến, ủng hộ Việt Nam trong giai đoạn Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ tiếp nhận ý kiến công khai liên quan đến hai vụ việc điều tra theo mục 301 về lao động cưỡng bức và sản xuất dư thừa công suất có hệ thống.

Theo ban tổ chức, Hội chợ Thủy sản Bắc Mỹ 2026 và Triển lãm Công nghệ Chế biến Thủy sản Bắc Mỹ diễn ra từ ngày 15-17/3 tại Trung tâm Hội nghị và Triển lãm Boston, dự kiến thu hút hơn 20.000 khách tham dự chuyên ngành cùng khoảng 1.300-1.340 doanh nghiệp trưng bày đến từ nhiều quốc gia. Sự kiện bao gồm hơn 30 phiên thảo luận chuyên sâu về xu hướng tiêu dùng, phát triển bền vững cũng như các thay đổi chính sách trong ngành thủy sản toàn cầu.

Đoàn Việt Nam tham dự hội chợ năm nay quy tụ nhiều doanh nghiệp lớn trong ngành, góp phần khẳng định vị thế và năng lực cung ứng của thủy sản Việt Nam trên thị trường quốc tế. Trong bối cảnh Mỹ tiếp tục là một trong những thị trường xuất khẩu thủy sản trọng điểm của nước ta, các hoạt động đối thoại, kết nối và tháo gỡ vướng mắc kỹ thuật như trên được kỳ vọng sẽ tạo nền tảng quan trọng để doanh nghiệp nâng cao khả năng thích ứng, duy trì đà tăng trưởng và mở rộng thị phần trong thời gian tới.

Minh Khuê