Nâng giá trị ốc bươu đen từ chuỗi khép kín

Khoảng 2.000 m² ao của gia đình chị Sương trước đây được sử dụng để trồng sen kết hợp thả ốc tự nhiên nhưng hiệu quả không cao. Năm 2019, gia đình cải tạo toàn bộ diện tích, chuyển sang nuôi chuyên canh ốc bươu đen. Quyết định này xuất phát từ nhận thấy nhu cầu thị trường khá lớn trong khi nguồn cung phụ thuộc nhiều vào khai thác tự nhiên, thiếu ổn định.

Chia sẻ với báo chí, chị Sương cho biết, những vụ đầu, việc chưa làm chủ kỹ thuật khiến tỷ lệ hao hụt con giống cao. Thay vì mở rộng ngay, chị tập trung tìm hiểu quy trình, tham quan các cơ sở có kinh nghiệm và tham gia các lớp tập huấn. Từ thực tế sản xuất, kỹ thuật chăm sóc và quản lý môi trường nước dần được hoàn thiện, tỷ lệ sống của ốc được cải thiện. Một lợi thế được chị Sương khai thác là nguồn thức ăn sẵn có. Bèo tấm, rau, cỏ và một số phụ phẩm nông nghiệp được tận dụng làm thức ăn, qua đó giảm chi phí đầu vào.

Hiện cơ sở đang tiếp tục mở rộng quy mô nuôi ốc bươu đen. Ảnh: Báo Tiền Phong

Khi kỹ thuật nuôi ổn định, bài toán tiếp theo là nguồn giống. Năm 2021, chị Sương mở rộng diện tích ao, đồng thời đầu tư khu ương giống và xử lý trứng ốc. Việc chủ động nguồn giống giúp trang trại giảm phụ thuộc bên ngoài, đồng thời có thêm sản phẩm cung cấp cho các hộ có nhu cầu.

Đây cũng là bước chuyển quan trọng trong cách tổ chức sản xuất. Từ một trang trại chỉ tập trung vào ốc thương phẩm, mô hình bắt đầu kiểm soát nhiều công đoạn hơn, từ con giống đến quá trình chăm sóc.

Sau khi giải quyết tương đối ổn định khâu sản xuất, chị Sương tiếp tục chuyển trọng tâm sang nâng giá trị sản phẩm. Từ năm 2023, thương hiệu “Ốc bươu đen Huy Hoàng” phát triển các sản phẩm chế biến như ốc nhồi ống nứa, nem lụi ốc, chả ốc và ốc gác bếp. Trong đó, sản phẩm ốc nhồi ống nứa được công nhận OCOP 3 sao và là sản phẩm công nghiệp nông thôn tiêu biểu.

Thông qua các chương trình khuyến công, xúc tiến thương mại và bán hàng trực tuyến, thị trường tiếp tục được mở rộng. Đến nay, cơ sở mang lại doanh thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm và tạo việc làm thường xuyên cho 7 lao động địa phương.

Không chỉ làm giàu cho bản thân, chị Sương còn tích cực chuyển giao kỹ thuật cho người dân địa phương. Những hộ có nhu cầu sẽ được cung cấp con giống, hướng dẫn kỹ thuật từ khâu cải tạo ao, chăm sóc đến phòng ngừa rủi ro trong quá trình nuôi.

Định hướng thời gian tới của cơ sở là tiếp tục nâng chất lượng con giống, mở rộng quy mô, đa dạng sản phẩm chế biến và phát triển thương hiệu gắn với OCOP, đồng thời tăng cường các kênh phân phối hiện đại. Mục tiêu xa hơn là hoàn thiện chuỗi từ giống đến tiêu thụ, qua đó nâng giá trị ốc bươu đen và tạo thêm sinh kế cho các hộ tham gia liên kết.

Nguyễn Hằng