Chile: Ngành cá hồi đóng góp 2,6% GDP

Nghiên cứu do đơn vị tư vấn CoMov Consultores thực hiện với sự phối hợp của SalmonChile, được giới thiệu tại thành phố Puerto Montt. Báo cáo dựa trên dữ liệu kinh tế năm 2022, kết hợp thông tin từ Cơ quan Thuế nội địa Chile (SII), các cuộc khảo sát và hệ thống tài khoản quốc gia để phân tích đóng góp của ngành cá hồi đối với nền kinh tế, từ cấp quốc gia đến địa phương.

Hiệp hội Công nghiệp Cá hồi Chile (SalmonChile) tại buổi công bố kết quả nghiên cứu vào tháng 10/2026

Theo kết quả nghiên cứu, ngành cá hồi hỗ trợ 337.670 việc làm, tương đương 3,8% tổng số việc làm tại Chile. Trong đó, 78.808 việc làm trực tiếp thuộc lĩnh vực nuôi và chế biến; 258.862 việc làm còn lại được hỗ trợ gián tiếp thông qua các hoạt động cung ứng, vận tải, thương mại và dịch vụ liên quan. Con số này phản ánh số việc làm được duy trì nhờ hoạt động của toàn chuỗi sản xuất cá hồi, không chỉ riêng lao động trực tiếp trong ngành.

Tác động kinh tế của ngành cũng lan rộng sang nhiều lĩnh vực khác. Với mỗi việc làm trực tiếp trong ngành tại miền Nam Chile, nền kinh tế cả nước có thêm khoảng 3,3 việc làm được hỗ trợ ở các lĩnh vực liên quan. Tương tự, trong mỗi 100 peso đóng góp vào GDP từ ngành cá hồi, khoảng 65 peso đến từ các hoạt động gián tiếp bên ngoài trang trại nuôi và nhà máy chế biến.

Đáng chú ý, khoảng 72% phần đóng góp vào GDP của ngành được ghi nhận bên ngoài bốn vùng sản xuất chính. Tại Vùng Thủ đô (Metropolitan Region), dù không có hoạt động nuôi cá hồi, chuỗi giá trị này vẫn hỗ trợ 202.872 việc làm và đóng góp 3,6% GDP địa phương, chủ yếu thông qua các hoạt động dịch vụ, sản xuất và logistics. Tại vùng Biobío, ngành hỗ trợ 42.361 việc làm, gắn với hoạt động chế biến và các lĩnh vực liên quan.

Công nghiệp chế biến giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu đóng góp của ngành. Theo nghiên cứu, khâu này chiếm khoảng 59% giá trị gia tăng và 65% tổng số việc làm trực tiếp. Trong số 78.808 việc làm trực tiếp, có 27.505 việc làm thuộc lĩnh vực nuôi và 51.302 việc làm tại các nhà máy chế biến. Kết quả này cho thấy đóng góp kinh tế của ngành không chỉ đến từ hoạt động nuôi mà còn phụ thuộc đáng kể vào năng lực chế biến và tạo giá trị gia tăng.

Tại vùng Los Lagos, một trong những trung tâm sản xuất cá hồi quan trọng của Chile, ngành đóng góp khoảng 1,166 tỷ USD, tương đương 12,6% GDP địa phương, đồng thời hỗ trợ 47.279 việc làm, chiếm 15,2% tổng số việc làm của vùng.

Ở cấp tỉnh, Llanquihue và Chiloé ghi nhận mức đóng góp đáng kể. Cụ thể, ngành cá hồi đóng góp lần lượt 853 triệu USD và 169 triệu USD, tương đương 14,3% GDP tỉnh Llanquihue và 19,2% GDP tỉnh Chiloé. Số việc làm được hỗ trợ tại hai địa phương này lần lượt là 34.339 và 8.863. Trong khi đó, tại Osorno, ngành đóng góp khoảng 138 triệu USD, tương đương 5,9% GDP; tại Palena, con số này đạt 7 triệu USD, chiếm 14,9% GDP địa phương.

Tác động của ngành cũng thể hiện rõ tại các vùng sản xuất phía Nam khác. Tại Aysén, cá hồi đóng góp 21,4% GDP và hỗ trợ 19,3% tổng số việc làm của vùng; tại Magallanes, tỷ trọng đóng góp vào GDP đạt 11,1%. Theo đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Quốc gia Chile (Multigremial Nacional de Emprendedores), ngành cá hồi góp phần thúc đẩy kinh tế địa phương và mở rộng cơ hội kinh doanh cho doanh nghiệp nhỏ và vừa thông qua mạng lưới cung ứng.

Nghiên cứu cũng mô phỏng kịch bản ngành cá hồi không còn hoạt động để đánh giá mức độ ảnh hưởng đến các lĩnh vực kinh tế khác. Kết quả cho thấy tại Aysén và Magallanes, ngành hỗ trợ khoảng một trong mười việc làm trong các lĩnh vực như y tế, giáo dục, hành chính công và xây dựng. Điều này cho thấy hoạt động nuôi cá hồi có mối liên kết đáng kể với nhiều ngành kinh tế và dịch vụ tại các địa phương.

Bên cạnh đóng góp kinh tế, sự phát triển của ngành cũng đặt ra yêu cầu hoàn thiện thể chế và nâng cao hiệu quả quản lý. Cựu Bộ trưởng Nông nghiệp Chile María Emilia Undurraga cho rằng đơn giản hóa thủ tục cấp phép không đồng nghĩa với hạ thấp các tiêu chuẩn môi trường và xã hội. Quy trình cấp phép cần minh bạch, hiệu quả và có tính dự báo, đồng thời duy trì các yêu cầu cao về bảo vệ môi trường và trách nhiệm xã hội.

Kết quả nghiên cứu cho thấy đóng góp của ngành cá hồi đối với kinh tế Chile không chỉ nằm ở hoạt động nuôi và xuất khẩu, mà còn lan tỏa đến chế biến, logistics, cung ứng và nhiều lĩnh vực dịch vụ. Đây cũng là cơ sở để nhìn nhận vai trò của ngành trong phát triển kinh tế vùng, đồng thời đặt ra yêu cầu hài hòa giữa mở rộng sản xuất, hiệu quả kinh tế và các tiêu chuẩn môi trường, xã hội.

Phương Nhi

(Theo Aquafeed)