Người Mỹ bảo vệ tôm nhập khẩu

Thuế quan đẩy giá tại Mỹ

Liên minh có sự tham gia của các doanh nghiệp nhập khẩu thủy sản, nhà phân phối, nhà hàng và các chủ thể liên quan trong chuỗi cung ứng. Trong tuyên bố mới nhất, ông Josh Zive, Giám đốc điều hành Liên minh, khẳng định tôm là món ăn quen thuộc trên bàn ăn của các gia đình Mỹ nhờ giá trị dinh dưỡng cao, nguồn cung dồi dào và giá cả hợp lý.

Theo thống kê từ Liên minh, hơn 90% lượng tôm tiêu thụ tại Mỹ đến từ nguồn nhập khẩu. Hoạt động này tạo ra giá trị ước tính 10,4 tỷ USD cho nền kinh tế Mỹ. Hơn 500.000 việc làm của người lao động Mỹ đến từ các doanh nghiệp hoạt động trong chuỗi cung ứng tôm nhập khẩu, từ chế biến, đóng gói, vận chuyển, phân phối đến dịch vụ ăn uống.

Liên minh khẳng định, những chính sách ưu tiên của họ bao gồm duy trì giá cả ở mức hợp lý, đảm bảo khả năng tiếp cận nguồn tôm quanh năm, bảo vệ việc làm gắn với chuỗi cung ứng tôm nhập khẩu, thúc đẩy các mục tiêu về dinh dưỡng và sức khỏe cộng đồng, cũng như ghi nhận sự hỗ trợ lẫn nhau giữa tôm nhập khẩu và tôm đánh bắt tại Mỹ.

“Liên minh ra đời nhằm đảm bảo các nhà hoạch định chính sách hiểu rằng việc nhập khẩu tôm không đơn thuần là vấn đề thương mại. Nó liên quan tới việc làm, giá cả. Tôm nhập khẩu chiếm vị trí thiết yếu trong nguồn cung ứng thực phẩm của nước Mỹ”, ông Josh Zive nhấn mạnh.

Đáng lưu ý, Viện Thủy sản Quốc gia Mỹ là một trong những tổ chức ủng hộ sự thành lập của Liên minh. Bà Lisa Wallenda Picard, Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Viện Thủy sản Quốc gia, cho rằng tôm nhập khẩu và tôm đánh bắt trong nước bổ trợ cho nhau để đáp ứng nhu cầu của người tiêu dùng. Thủy sản nhập khẩu đảm bảo nguồn cung ổn định quanh năm, đồng thời tạo ra việc làm cho nền kinh tế.

Còn ông David French, Phó Chủ tịch điều hành phụ trách Quan hệ Chính phủ, Hiệp hội Bán lẻ Quốc gia, lập luận rằng việc áp thêm thuế quan và các biện pháp hạn chế nhập khẩu cuối cùng sẽ khiến người tiêu dùng phải chi trả nhiều hơn. Vì vậy, Hiệp hội ủng hộ các chính sách đảm bảo giá tôm hợp lý cùng nguồn cung ổn định.

Cuộc chiến sẽ cam go

Xu hướng bảo hộ thương mại vẫn đang chiếm ưu thế trong tư duy hoạch định chính sách, khiến Liên minh Tôm Mỹ phải đối diện với nhiều bài toán khó.

Mới đây, Ủy ban Nông nghiệp, Dinh dưỡng và Lâm nghiệp của Thượng viện Mỹ đã tổ chức cuộc họp về Dự luật Nông trại. Ủy ban đã thông qua một sửa đổi do Thượng nghị sĩ Cindy Hyde-Smith đề xuất.

Theo đó, quy định ghi nhãn nhằm đảm bảo người tiêu dùng nắm được thông tin liên quan đến nguồn gốc xuất xứ và phương pháp sản xuất. Điều này đồng nghĩa, khi tôm nhập khẩu được phân phối trong hệ thống bán lẻ, bao bì sẽ phải ghi rõ quốc gia xuất khẩu, đồng thời xác định đó là tôm đánh bắt tự nhiên hay tôm nuôi. Các nhà lập pháp tin rằng, việc minh bạch thông tin trên bao bì sẽ giúp người Mỹ tự tin hơn khi lựa chọn tôm đánh bắt tự nhiên, được khai thác theo tiêu chuẩn của nước này.

Một dự luật khác đang được hai nhà lập pháp Tim Sheehy, bang Montana, và Adam Schiff, bang California, đề xuất. Dự luật hướng tới mục tiêu siết chặt nguồn cung ứng nội địa cho chương trình bữa trưa học đường. Các nhà vận động cho rằng cần mở rộng cơ hội thị trường cho nông dân, chủ trang trại và nhà sản xuất thực phẩm Mỹ, đồng thời giảm thiểu sự phụ thuộc vào thực phẩm ngoại nhập trong các bữa ăn học đường.

“Việc mua nông sản Mỹ được quy định trong Dự luật không chỉ bảo vệ sức khỏe và phúc lợi của trẻ em mà còn hỗ trợ nền kinh tế quốc gia. Điều này góp phần xây dựng chuỗi cung ứng thực phẩm nội địa an toàn hơn, đảm bảo các chính sách liên bang hỗ trợ các nhà sản xuất nội địa chứ không phải doanh nghiệp nước ngoài”, ông Tim Sheehy nhấn mạnh.

Tại Mỹ, tôm tự nhiên được đánh bắt chủ yếu tại khu vực Vịnh Mexico và phía Nam Đại Tây Dương. Nhiều năm qua, những người đánh bắt tôm tự nhiên cho rằng giá tôm nhập khẩu thấp gây áp lực lên tôm đánh bắt trong nước, khiến hoạt động kinh tế này không đạt được lợi nhuận hợp lý. Vì vậy, họ vận động cho các chính sách thắt chặt thương mại, hạn chế tôm nhập khẩu.

Mỹ tăng nhập khẩu tôm

Trong tháng 6/2026, Mỹ nhập khẩu gần 74.000 tấn tôm, tăng 3,4% so cùng kỳ năm trước. Ecuador đã vượt Ấn Độ để trở thành nhà cung cấp tôm lớn nhất cho thị trường Mỹ, với lượng xuất khẩu tăng khoảng 60%. Tính từ đầu năm đến hết tháng 6, Ecuador đã xuất khẩu hơn 144.000 tấn tôm sang Mỹ, tăng 27,4% so cùng kỳ năm trước.

Căn cứ Bản ghi nhớ về các hành động theo Mục 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 do Tổng thống Donald Trump ban hành ngày 23/7/2026, Cơ quan Đại diện Thương mại Mỹ xác định hàng hóa từ Ecuador, Ấn Độ và Indonesia được áp dụng mức thuế 10%. Ecuador dự kiến chính thức đề nghị khởi động đàm phán một hiệp định thương mại tự do toàn diện với Mỹ, với mục tiêu tạo thuận lợi cho cá hồi và tôm tiếp cận thị trường này.

Bộ trưởng Bộ Sản xuất, Ngoại thương và Đầu tư Ecuador Luis Alberto Jaramillo cho biết, vòng đàm phán đầu tiên dự kiến diễn ra trong tháng 8 hoặc tháng 9/2026.

Hoàng Hạnh