Phòng bệnh xuất huyết, lở loét trên cá mú nuôi lồng bè

Việt Nam có đường bờ biển dài, nhiều vịnh và hải đảo, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển nghề nuôi cá biển trong lồng bè, với các đối tượng chủ lực như cá mú (cá song), cá chim và cá giò. Hàng năm, nghề nuôi cá biển mang lại sản lượng lớn, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống của người dân ven biển.

Tuy nhiên, thời gian gần đây, không ít hộ nuôi gặp thiệt hại do dịch bệnh khiến cá chết hàng loạt.

Trên cá biển có thể gặp nhiều bệnh như bệnh do ký sinh trùng, bệnh xuất huyết lở loét (ghẻ), bệnh đường ruột… Trong đó, bệnh xuất huyết lở loét thường bùng phát vào mùa nắng nóng, gây chết hàng loạt trên cá mú nuôi lồng bè, đặc biệt tại các tỉnh duyên hải Nam Trung Bộ và Nam Bộ, làm ảnh hưởng lớn đến hiệu quả sản xuất.

Cá mú con bị bệnh xuất huyết, lở loét

Nguyên nhân

Bệnh xuất huyết lở loét trên cá mú do vi khuẩn Vibrio spp. gây ra, thường xuất hiện ở các vùng nuôi lồng bè có mật độ cao, lồng nuôi sử dụng trong thời gian dài và môi trường nước bị ô nhiễm. Khi kết hợp với điều kiện thời tiết nắng nóng, vi khuẩn phát triển mạnh, tấn công cá, gây bệnh xuất huyết lở loét và có thể dẫn đến chết hàng loạt nếu không được xử lý kịp thời.

Dấu hiệu

Dấu hiệu đầu tiên là cá giảm ăn, hoặc bỏ ăn, bơi lờ đờ trên mặt nước. Vớt cá lên quan sát cá bị lở loét, hoặc xuất huyết, da cá sậm màu… Cá bị nặng thì vết lở loét rộng và sâu, vây nhợt nhạt… Các tác nhân cơ hội như nấm, protozoa, ký sinh trùng tấn công vết loét làm cho bệnh nặng thêm và gây cá chết nhanh hơn.

Giải pháp phòng ngừa

Nâng cao sức khỏe cho cá mú nuôi: Chọn mua cá giống từ cơ sở uy tín, có nguồn gốc rõ ràng. Sau khi vận chuyển về, nên tắm cá bằng nước ngọt trong 3 – 5 phút để giảm mầm bệnh do Vibrio spp. và loại bỏ những cá thể yếu. Tiếp theo, tắm BIO-OXYTETRA FOR AQUACULTURE với liều 100 g/m³ nước trong 15 – 30 phút.

Trong quá trình nuôi, nên bổ sung Vitamin C thường xuyên vào khẩu phần ăn. Đối với cá nhỏ, kết hợp BIO NUTRI-FISH để bổ sung dinh dưỡng. Đối với cá chậm lớn, bổ sung BIO-METASAL FOR AQUACULTURE (thành phần gồm Butaphosphan, Vitamin B12 và Vitamin C) nhằm thúc đẩy quá trình chuyển hóa thức ăn thành dinh dưỡng, giúp cá tăng trưởng tốt hơn.

Khi thời tiết nắng nóng, có thể bổ sung thêm chất điện giải ELECTROLYTES để cân bằng điện giải trong cơ thể, góp phần nâng cao sức khỏe và sức chống chịu của cá.

Giữ môi trường sạch và thông thoáng: Trước khi thả cá, cần vệ sinh sạch lồng bè và chuẩn bị môi trường nuôi phù hợp. Trong quá trình nuôi, duy trì chất lượng nước ổn định, bảo đảm hàm lượng ôxy hòa tan và hạn chế để nước bị ô nhiễm. Khi khu vực nuôi đứng nước, có thể vận hành máy cung cấp ôxy để giảm nguy cơ cá bị sốc.

Bên cạnh đó, cần thường xuyên kiểm tra lồng bè, điều chỉnh lượng thức ăn hợp lý, không để dư thừa, đặc biệt sau các đợt mưa lớn hoặc khi thời tiết thay đổi. Đồng thời, theo dõi sức khỏe đàn cá, phát hiện và xử lý kịp thời cá bị bệnh để hạn chế lây lan thành dịch.

Trị bệnh

Dùng kháng sinh BIO-OXYTETRA FOR AQUACULTURE hoặc BIO-DOXY 500 FOR AQUACULTURE cho cá ăn liên tục từ 5 – 7 ngày. Liều trung bình 0,1 g/kg cá.

Sau khi kết thúc liệu trình kháng sinh, cho cá ăn BIO-VIZYME NEW FOR FISH để cấy lại hệ vi sinh có lợi trong đường ruột, đồng thời kết hợp BIOSORBITOL FOR FISH (với thành phần chính gồm Sorbitol, Lysin, Methionine, Inositol, Taurine và các vitamin nhóm B…) nhằm tăng cường chức năng gan. Cho cá ăn liên tục trong 7 ngày để ngăn chặn tình trạng bỏ ăn sau khi dùng kháng sinh, kích thích cá bắt mồi và giúp tiêu hóa thức ăn tốt hơn.

Bên cạnh đó, tắm BIO-PARACIDE FOR AQUACULTURE (thành phần Bronopol) với liều 10 ml/lồng 40 m² (thực hiện khi nước tĩnh). Sản phẩm có hiệu quả trong phòng và trị nấm, protozoa, ký sinh trùng tấn công các vết thương trên cơ thể cá, giúp cá nhanh hồi phục.

Đặng Hồng Đức
Cố vấn kỹ thuật Công ty liên doanh Bio Pharmachemie