Mô hình sản xuất hàu giống thu tiền tỷ

Trước khi bén duyên với nghề sản xuất hàu giống, anh Dương Văn Thế từng đầu tư nuôi tôm công nghệ cao. Vụ đầu tiên mang lại kết quả khả quan, nhưng những vụ tiếp theo phát sinh nhiều khó khăn, chi phí đầu tư tăng và rủi ro trong quá trình sản xuất khiến anh thua lỗ. Thực tế này giúp anh nhận ra, hiệu quả của mô hình không chỉ phụ thuộc vào mức độ đầu tư hay công nghệ mà còn đòi hỏi lựa chọn đối tượng phù hợp, đồng thời làm chủ quy trình kỹ thuật.

Vì vậy, năm 2019, anh Thế bắt đầu hành trình tìm kiếm hướng đi khác. Anh dành nhiều thời gian đến các vùng nuôi thủy sản ở Quảng Ninh, Hải Phòng, Ninh Bình, Thanh Hóa… để tham quan, tìm hiểu cách tổ chức sản xuất và trao đổi kinh nghiệm với những người đã thành công.

Sản phẩm hàu giống được cung cấp cho người nuôi tại nhiều địa phương. Ảnh: Báo Dân Việt

Trong nhiều mô hình được tiếp cận, sản xuất hàu giống đặc biệt thu hút anh. Không chỉ phù hợp với điều kiện vùng ven biển, nghề này còn mở ra một thị trường riêng, bởi chất lượng con giống là yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả của các cơ sở nuôi thương phẩm.

Đầu năm 2020, anh Thế bắt tay cải tạo cơ sở nuôi tôm trước đây thành khu sản xuất hàu giống. Thay vì xây dựng hoàn toàn mới, anh tận dụng hệ thống công trình, bể và một phần thiết bị sẵn có, đồng thời bố trí lại thành các khu vực chuyên biệt như nhà ương hàu, khu nuôi tảo, hệ thống lọc và xử lý nước.

Những lứa đầu tiên được theo dõi kỹ từ quá trình ương dưỡng đến tỷ lệ sống. Kết quả khả quan khi hàu phát triển ổn định, tỷ lệ hao hụt thấp. Quan trọng hơn, từ khi chuyển sang sản xuất hàu giống, cơ sở của anh chưa gặp vụ thất bại nào.

Từ kết quả tích cực, anh Thế tiếp tục đầu tư và mở rộng quy mô sản xuất. Đến nay, cơ sở có diện tích khoảng 7.200 m², với 40 bể ương dưỡng cùng hệ thống thiết bị phục vụ sản xuất và chăm sóc hàu ở giai đoạn đầu. Sản phẩm được cung cấp cho người nuôi tại nhiều địa phương.

Theo anh Thế, sản xuất hàu giống khác với nuôi thương phẩm ở yêu cầu kiểm soát môi trường rất chặt chẽ. Nguồn nước phải được xử lý phù hợp, các yếu tố môi trường cần theo dõi thường xuyên và thời điểm thả vỏ phải được tính toán chính xác. Trong đó, lựa chọn hàu bố mẹ khỏe mạnh là một trong những khâu quan trọng. Chất lượng đàn bố mẹ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản và chất lượng con giống sau này.

Một điểm đáng chú ý trong mô hình của anh Thế là sử dụng tảo làm nguồn thức ăn chính cho hàu thay vì thức ăn công nghiệp. Vì vậy, cơ sở dành riêng khu vực để chủ động nuôi tảo, qua đó đáp ứng nhu cầu thức ăn trong từng giai đoạn phát triển của hàu.

Cách làm này vừa giúp cơ sở chủ động nguồn thức ăn, đồng thời hạn chế lượng vật chất thải ra môi trường. Theo anh Thế, duy trì nguồn tảo ổn định và kiểm soát chất lượng nước là hai yếu tố then chốt giúp hàu phát triển tốt, nâng tỷ lệ sống và tạo ra đàn giống đồng đều.

Hiện mỗi năm cơ sở anh xuất bán khoảng 50.000 chùm hàu giống, với giá bình quân khoảng 60.000 đồng/chùm, mang lại nguồn thu gần 4 tỷ đồng/năm. Mô hình đồng thời tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 5 – 6 lao động địa phương.

Theo anh Thế, thị trường tiêu thụ ngày càng mở rộng là động lực để cơ sở tiếp tục nâng cao chất lượng giống. Sản phẩm được thương lái tìm đến thu mua, giúp giảm áp lực về đầu ra và tạo nguồn thu tương đối ổn định cho gia đình.

Nguyễn Hằng