Thanh Hóa: Hướng đi bền vững từ nuôi tôm công nghệ cao

Đổi mới để thích ứng

Trong những năm gần đây, nghề nuôi tôm tại Thanh Hóa chịu nhiều áp lực từ biến đổi khí hậu, môi trường suy thoái và dịch bệnh diễn biến phức tạp. Những mô hình nuôi quảng canh vốn phụ thuộc lớn vào tự nhiên dần bộc lộ hạn chế: năng suất thấp, rủi ro cao và khó kiểm soát chất lượng. Trước thực tế đó, nhiều nông dân đã không còn lựa chọn “giữ nguyên cách làm cũ”, mà chủ động tìm kiếm hướng đi mới nhằm đảm bảo sinh kế lâu dài.

Câu chuyện chuyển đổi từ nuôi truyền thống sang công nghệ cao của ông Lê Văn Phương, thôn Châu Triều, xã Hoằng Châu là minh chứng rõ nét cho xu hướng này. Ban đầu, gia đình ông lựa chọn nuôi tôm quảng canh bởi chi phí thấp và dễ triển khai. Tuy nhiên, mô hình này nhanh chóng gặp khó khăn khi thời tiết ngày càng thất thường, nguồn nước không ổn định và dịch bệnh liên tục bùng phát. Những yếu tố ngoài tầm kiểm soát khiến hiệu quả sản xuất giảm sút nghiêm trọng.

Mô hình nuôi tôm công nghệ cao giúp kiểm soát tốt môi trường và dịch bệnh. Ảnh: Báo Dân Việt

Không chấp nhận dừng lại, ông Phương đã chủ động tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật nuôi trồng thủy sản, đồng thời tìm hiểu những mô hình nuôi tôm hiện đại đang được áp dụng ở nhiều địa phương. Qua quá trình học hỏi, ông nhận ra rằng chỉ khi ứng dụng khoa học – kỹ thuật vào sản xuất thì mới có thể kiểm soát được rủi ro và nâng cao hiệu quả kinh tế. Từ suy nghĩ đó, ông đã quyết định chuyển đổi sang nuôi tôm thẻ chân trắng công nghệ cao, dù đồng nghĩa với việc phải đầu tư lớn về vốn và công sức.

Trên diện tích khoảng 5 ha, hệ thống ao nuôi được cải tạo hoàn toàn theo hướng hiện đại. Các ao được lót bạt, trang bị đầy đủ hệ thống quạt nước, sục khí, các thiết bị theo dõi môi trường nước như nhiệt độ, pH hay hàm lượng ôxy, cho phép phát hiện sớm những biến động bất lợi để kịp thời xử lý. Nhờ đó, quá trình nuôi trở nên chủ động hơn, không còn phụ thuộc hoàn toàn vào yếu tố tự nhiên như trước. Quy trình nuôi được thực hiện theo hướng an toàn sinh học, nhằm giảm thiểu tối đa nguy cơ lây lan mầm bệnh.

Một điểm đáng chú ý khác là phương thức chăm sóc tôm cũng thay đổi rõ rệt. Thay vì sử dụng kháng sinh và hóa chất như cách làm truyền thống, ông Phương ưu tiên các chế phẩm vi sinh nhằm cải thiện chất lượng nước và phân hủy chất thải hữu cơ. Điều này không chỉ giúp giảm ô nhiễm môi trường mà còn nâng cao chất lượng tôm thương phẩm, đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm.

Hướng đi tất yếu

Đến nay, mô hình nuôi tôm công nghệ cao của ông Phương đã mang lại kết quả tích cực. Trung bình mỗi năm, sản lượng tôm đạt từ 50 đến 70 tấn, với khoảng 3 vụ nuôi. Nhờ kiểm soát tốt quy trình kỹ thuật, tỷ lệ sống của tôm tăng cao, thời gian nuôi được rút ngắn và chi phí sản xuất được tối ưu. Giá bán ổn định ở mức khá, giúp tổng doanh thu bình quân hàng năm đạt 12 tỷ đồng/năm, trừ chi phí, lợi nhuận đạt 5 tỷ đồng.

Bên cạnh lợi ích kinh tế, mô hình này còn tạo ra tác động tích cực về mặt xã hội. Khi đạt được hiệu quả rõ rệt, ông Phương đã chủ động chia sẻ kinh nghiệm, hướng dẫn kỹ thuật cho các hộ nuôi khác trong khu vực. Sự lan tỏa này góp phần thay đổi nhận thức của người dân, từ chỗ e ngại công nghệ sang mạnh dạn áp dụng những tiến bộ mới vào sản xuất.

Thực tế cho thấy, trong bối cảnh ngành nuôi trồng thủy sản ngày càng cạnh tranh và chịu nhiều tác động từ môi trường, việc chuyển đổi sang mô hình công nghệ cao không còn là lựa chọn mang tính thử nghiệm, mà đã trở thành xu hướng tất yếu. Dù chi phí đầu tư ban đầu lớn, nhưng những lợi ích lâu dài về năng suất, chất lượng và tính ổn định đã chứng minh đây là hướng đi đúng đắn.

Thanh Hiếu