Bền vững nhờ đa dạng đối tượng nuôi

Tại xã Vạn Hưng, tỉnh Khánh Hòa, mô hình sản xuất của ông Phương Thục đang cho thấy hiệu quả của việc tổ chức lại sản xuất theo hướng kiểm soát chặt các khâu kỹ thuật, thay vì phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên. Từ diện tích sản xuất thủy sản, gia đình ông phát triển kết hợp tôm thẻ chân trắng và ốc hương, tạo nguồn thu ổn định và việc làm cho lao động địa phương.

Điểm đáng chú ý của mô hình không nằm ở việc mở rộng diện tích đơn thuần mà ở quá trình thay đổi phương thức sản xuất. Sau nhiều năm áp dụng hình thức truyền thống, ông Thục từng bước chuyển sang hệ thống ao lót bạt và đầu tư thiết bị phục vụ quản lý ao nuôi. Việc kiểm soát các yếu tố trong quá trình sản xuất được xem là giải pháp để giảm sự phụ thuộc vào thời tiết, môi trường bên ngoài và hạn chế những rủi ro phát sinh trong vụ nuôi.

Mô hình nuôi tôm công nghệ cao của ông Thục vận hành ổn định với 2 vụ mỗi năm. Ảnh: Báo Quân đội nhân dân

Với tôm thẻ chân trắng, mô hình được tổ chức theo hướng thâm canh, chú trọng lựa chọn con giống và kiểm soát môi trường. Hệ thống ao nuôi được đầu tư các thiết bị hỗ trợ cấp khí, tạo dòng nước và theo dõi các chỉ tiêu cần thiết. Sau mỗi vụ, ao được xử lý, vệ sinh và chuẩn bị lại trước khi đưa vào sản xuất. Cách làm này giúp người nuôi chủ động hơn trong việc bố trí thời vụ cũng như kiểm soát điều kiện sống của tôm.

Theo thông tin được công bố trên báo chí, trang trại hiện có khoảng 10 ha dành cho tôm thẻ chân trắng và ốc hương. Sản lượng tôm bình quân đạt khoảng 50 tấn/năm, doanh thu khoảng 7 tỷ đồng, lợi nhuận khoảng 2 tỷ đồng/năm. Với ốc hương, sản lượng khoảng 10 tấn/năm, đem lại lợi nhuận gần 800 triệu đồng.

Việc kết hợp nhiều đối tượng cũng tạo thêm dư địa để mô hình chủ động hơn về nguồn thu. Trong bối cảnh sản xuất thủy sản chịu tác động đồng thời từ thời tiết, dịch bệnh và thị trường, xây dựng cơ cấu sản xuất hợp lý có thể giúp giảm mức độ phụ thuộc vào một sản phẩm.

Cùng với đầu tư sản xuất, việc tìm đầu ra ổn định cũng được gia đình ông Thục quan tâm. Gia đình ông đang từng bước xây dựng mối liên kết với các đơn vị thu mua và hợp tác xã. Đây là hướng tiếp cận cần thiết khi quy mô sản xuất tăng lên, bởi hiệu quả cuối cùng không chỉ phụ thuộc vào năng suất mà còn liên quan đến khả năng tiêu thụ và giá bán sản phẩm.

Đến nay, mô hình hiện tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 10 lao động địa phương, với thu nhập được duy trì tương đối ổn định. Đặc biệt, từ lợi nhuận của trang trại, ông Phương Thục không chỉ chăm lo cho gia đình, tái đầu tư sản xuất mà còn dành một phần để thực hiện các hoạt động xã hội.

Hiệu quả từ mô hình vì thế không chỉ nằm ở những con số về sản lượng, doanh thu mà còn ở cách tổ chức sản xuất và sử dụng nguồn lực. Từ thực tế này có thể thấy, nâng hiệu quả trong sản xuất thủy sản không nhất thiết bắt đầu bằng việc tăng mật độ hay mở rộng diện tích. Quan trọng hơn là tổ chức lại quy trình, chủ động nguồn nước, kiểm soát môi trường, lựa chọn giống phù hợp và xây dựng đầu ra. Đây cũng là những yếu tố có thể tham khảo khi các hộ sản xuất ven biển từng bước chuyển từ phương thức truyền thống sang mô hình có mức độ kiểm soát cao hơn.

Lê Loan