Khuyến nông đồng hành cùng nông dân phát triển mô hình lúa hữu cơ – tôm

Trong tháng 10/2026, Trung tâm Khuyến nông tỉnh Cà Mau tổ chức 5 lớp tập huấn cho 150 nông dân tại các vùng sản xuất lúa – tôm. Hoạt động nhằm nâng cao nhận thức, phổ biến tiêu chuẩn và hướng dẫn kỹ thuật canh tác an toàn, hiệu quả, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Đây là hoạt động thuộc khuôn khổ xây dựng mô hình canh tác lúa hữu cơ – tôm, với đối tượng tham gia tập huấn là những nông dân chưa trực tiếp tham gia mô hình.

Tại các lớp học, nông dân được cán bộ kỹ thuật hướng dẫn những yêu cầu, tiêu chuẩn và quy trình sản xuất lúa theo hướng hữu cơ trong hệ thống canh tác kết hợp. Trọng tâm là kiểm soát việc sử dụng vật tư nông nghiệp, ưu tiên các giải pháp sinh học và áp dụng biện pháp quản lý dịch hại tổng hợp, đồng thời sử dụng hóa chất đúng quy định, tránh những loại không phù hợp với định hướng sản xuất.

Theo định hướng này, quản lý đất và nguồn nước hợp lý có ý nghĩa quan trọng đối với cả cây lúa và con tôm. Việc hạn chế các yếu tố gây ảnh hưởng bất lợi đến môi trường đồng ruộng góp phần duy trì hệ sinh thái sản xuất, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển hai đối tượng trên cùng diện tích đất, qua đó nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và hướng đến sản xuất bền vững.

Thông qua tập huấn, nông dân có thêm cơ hội tiếp cận tiến bộ kỹ thuật, trao đổi kinh nghiệm và nhận diện những khó khăn có thể phát sinh khi áp dụng quy trình vào thực tế sản xuất. Những vấn đề từ thực tiễn cũng là cơ sở để cán bộ khuyến nông tiếp tục hướng dẫn, hỗ trợ người dân lựa chọn phương thức canh tác phù hợp với điều kiện của từng hộ.

 Nông dân tham quan mô hình Canh tác lúa hữu cơ – tôm tại ấp Kênh Miễu xã Tân Lộc. Ảnh: TTKNQG

Bên cạnh kỹ thuật sản xuất, nội dung liên kết đầu vào và đầu ra cũng được chú trọng. Việc khuyến khích nông dân tham gia tổ hợp tác, hợp tác xã, tăng cường kết nối với đơn vị cung ứng vật tư và doanh nghiệp thu mua được kỳ vọng giúp tổ chức sản xuất đồng bộ hơn, nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc, giảm chi phí trung gian và hạn chế rủi ro về thị trường tiêu thụ.

Tại các lớp tập huấn, nông dân cũng kiến nghị quan tâm điều tiết nguồn nước, nâng cấp hệ thống kênh, mương và cống thủy lợi phục vụ vùng lúa – tôm. Theo người dân, chủ động cấp và thoát nước theo từng giai đoạn sản xuất là yếu tố cần thiết để bảo đảm sinh trưởng của cây lúa, duy trì môi trường nuôi tôm và giảm thiểu tác động bất lợi của thời tiết. Các kiến nghị này cần được tổng hợp để phối hợp với cơ quan chuyên môn và địa phương xem xét, tháo gỡ.

Việc tổ chức tập huấn cho nông dân ngoài mô hình góp phần đưa kiến thức sản xuất lúa theo hướng hữu cơ đến gần hơn với cộng đồng sản xuất lúa – tôm tại Cà Mau. Qua đó, người dân có điều kiện tìm hiểu, từng bước tiếp cận phương thức canh tác thân thiện với môi trường và chủ động tham gia các hình thức liên kết phù hợp.

Thời gian tới, để mô hình phát huy hiệu quả và có khả năng nhân rộng, công tác khuyến nông cần tiếp tục gắn với hướng dẫn kỹ thuật trực tiếp tại đồng ruộng, tổ chức sản xuất theo hướng liên kết, đẩy mạnh cơ giới hóa và kết nối thị trường tiêu thụ. Đây là những giải pháp quan trọng nhằm khai thác lợi thế của hệ thống lúa – tôm, nâng cao giá trị sản phẩm và thúc đẩy phát triển nông nghiệp sinh thái, bền vững tại Cà Mau.

Nguyệt An