Siết chặt quản lý thuốc thú y thủy sản

Nguy cơ lớn từ kháng sinh cấm và tồn dư hóa chất

Việc sử dụng thuốc không đúng quy định, lạm dụng kháng sinh hoặc lưu hành thuốc thú y giả, thuốc kém chất lượng đang trở thành thách thức lớn đối với ngành thủy sản Việt Nam.

Nhằm khắc phục những tồn tại này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã liên tiếp ban hành Công văn số 6908/BNNMT-CCPT ngày 29/6/2026 và Công văn số 8300/BNNMT-CNTY ngày 24/7/2026, yêu cầu các địa phương tăng cường quản lý toàn diện hoạt động sản xuất, nhập khẩu, buôn bán và sử dụng thuốc thú y, đồng thời kiểm soát chặt chẽ tồn dư hóa chất và kháng sinh trong thủy sản.

Đảm bảo an toàn sinh học trong nuôi tôm để giữ vững thị trường xuất khẩu. Ảnh: PTC

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, hoạt động kinh doanh thuốc qua mạng xã hội, nền tảng trực tuyến phát triển nhanh nhưng chưa được kiểm soát đầy đủ; nhiều trường hợp người bán không có chứng chỉ hành nghề hoặc không bảo đảm điều kiện bảo quản thuốc.

Bên cạnh đó, việc nguyên liệu kháng sinh được bán trực tiếp cho người nuôi cùng hình thức giao thuốc tận vùng sản xuất làm gia tăng nguy cơ sử dụng thuốc không đúng quy định. Đáng lo ngại hơn, một số lô thủy sản còn bị phát hiện tồn dư kháng sinh cấm hoặc vượt ngưỡng cho phép, dẫn đến cảnh báo từ thị trường nhập khẩu, ảnh hưởng đến uy tín và năng lực cạnh tranh của thủy sản Việt Nam.

Kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng

Để ngăn chặn các vi phạm ngay từ đầu nguồn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu các địa phương quản lý chặt chẽ toàn bộ hoạt động sản xuất, nhập khẩu, buôn bán, vận chuyển và sử dụng thuốc thú y trên địa bàn.

Theo đó, các đoàn thanh tra, kiểm tra sẽ được tăng cường đối với những cơ sở sản xuất, nhập khẩu và kinh doanh thuốc thú y; đồng thời tổ chức lấy mẫu kiểm tra chất lượng, thu hồi và tiêu hủy các sản phẩm không đạt yêu cầu hoặc vi phạm quy định. Các hành vi sản xuất, buôn bán thuốc giả, thuốc kém chất lượng, thuốc cấm, thuốc nhập lậu, thuốc chưa được phép lưu hành; ghi sai nhãn mác, ghi sai công dụng hoặc kinh doanh nguyên liệu kháng sinh trái quy định sẽ bị xử lý nghiêm. Đối với trường hợp có dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng, cơ quan chức năng sẽ chuyển hồ sơ để xem xét xử lý theo quy định của pháp luật.

Cùng đó, Bộ cũng yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, điều tra và xử lý hoạt động buôn bán thuốc thú y trái phép trên mạng xã hội và các nền tảng trực tuyến nhằm từng bước lập lại trật tự trên thị trường thuốc thú y.

Song song với đó, Bộ cũng đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu kiểm soát việc sử dụng thuốc tại các cơ sở nuôi trồng thủy sản. Theo đó, các địa phương phải tăng cường kiểm tra việc sử dụng kháng sinh, hóa chất trong vùng nuôi; hướng dẫn người nuôi chỉ sử dụng thuốc thú y có nguồn gốc rõ ràng, được phép lưu hành tại Việt Nam, đúng đối tượng, đúng liều lượng và tuân thủ nghiêm thời gian ngừng thuốc trước khi thu hoạch.

Đồng thời, người nuôi được khuyến cáo không sử dụng nguyên liệu kháng sinh, thuốc y tế hoặc các loại thuốc cấm trong nuôi trồng thủy sản; thực hiện đầy đủ việc ghi chép quá trình sử dụng thuốc.

Hướng tới chuỗi thủy sản minh bạch

Một trong những mục tiêu quan trọng của Công văn số 6908/BNNMT-CCPT ngày 29/6/2026 và Công văn số 8300/BNNMT-CNTY ngày 24/7/2026 là kiểm soát hiệu quả tồn dư hóa chất và kháng sinh trong sản phẩm thủy sản, qua đó đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng nghiêm ngặt của thị trường quốc tế.

Trong cả hai văn bản, Bộ Nông nghiệp và Môi trường yêu cầu siết chặt quản lý thuốc thú y từ khâu sản xuất, nhập khẩu, phân phối đến sử dụng sẽ góp phần hình thành môi trường kinh doanh minh bạch, bảo vệ quyền lợi của người nuôi và doanh nghiệp, đồng thời giảm thiểu rủi ro về chất lượng sản phẩm.

Cùng đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cũng yêu cầu đẩy mạnh tuyên truyền để nâng cao nhận thức của người dân về tác hại của việc sử dụng thuốc thú y không đúng quy định, hướng dẫn người nuôi lựa chọn các sản phẩm hợp pháp và tuân thủ đầy đủ quy trình sử dụng thuốc.

Bảo Hân